Reis net als Harry Potter met de Jacobite stoomtrein door de Schotse Hooglanden (Hogwarts Express!)

Als Fieke bezig is met de voorbereiding van haar autovakantie naar Schotland komt al snel een ritje met de Jacobite stoomtrein op het wensenlijstje. De trein is bekend als de Hogwarts Express uit de Harry Potter films en maakt een prachtige rit door de Schotse hooglanden. In dit blog lees je alles over deze bijzondere treinrit.

Voorpret over het ritje met de Hogwarts Express oftewel de Jacobite stoomtrein

Ken je dat gevoel, al maanden kijk je ergens naar uit, en dan is het eindelijk zover. Al maanden kijken we alle vijf uit naar de treinrit die we met de Jacobite stoomtrein door de Schotse Hooglanden gaan maken. Een twee uur durende treinrit met een stoomtrein van Fort William naar het kleine kustplaatsje Mallaig. Deze route staat in veel top tien lijstjes van mooiste treinroutes ter wereld. De Jacobite stoomtrein is daarnaast vooral bekend als de Hogwarts Express uit de Harry Potter films.

Dit alles zorgt ervoor dat de verwachtingen bij ons hooggespannen zijn. Als we op de dag van de treinrit allemaal vroeg wakker worden gaat het even door mijn hoofd of onze verwachtingen niet te hooggespannen zijn. Dat we straks aan het eind van de dag allemaal een desillusie rijker zijn. Ik zet de knop snel om en maak me klaar voor vertrek.

Op weg naar Fort William, het vertrekpunt van de Jacobite stoomtrein

De Jacobite stoomtrein vertrekt om 10.15 uur vanuit Fort William. Omdat het een kleine anderhalf uur rijden is van Tarbet naar Fort William willen we ruim op tijd vertrekken. De route schijnt door een prachtig stuk van de Schotse Hooglanden te komen. We bouwen wat extra tijd in voor een paar foto-stops waardoor we om acht uur in de auto zitten.

Richting het noorden rijden we langs Loch Lomond. We worden getrakteerd op een prachtig uitzicht op het meer, het water is spiegelglad en zorgt voor een scherpe spiegeling van de natuur op het meer. Helaas is de weg zo smal dat we nergens voor een fotostop kunnen stoppen. Dan maar extra genieten van het moment.

De Highlands

Na een goed half uur bereiken we dan echt de Highlands. Het landschap wordt weidser maar ook ruiger en heuvelachtiger. Overal waar we kijken zien we het landschap met daarin alle kleurschakeringen tussen geel en bruin. Ik merk dat de kinderen ook onder de indruk zijn. Ze worden helemaal enthousiast als ze sneeuw op de ‘bergtoppen’ spotten. Bij het uitzichtpunt over Loch Tulla kunnen we niet onder een fotostop uit. Het landschap is hier zo buitenaards mooi. Hier moeten we foto’s maken. We rijden door het gebied waar ook de beroemde West Highland Way wandelroute doorheen loopt. We besluiten direct dat we gedurende onze trip nog een keer terug moeten naar dit gebied om er doorheen te wandelen.

De weg kronkelt verder. We rijden langs Glencoe, de omgeving hier wordt veel gebruikt als filmlocatie. Vanaf Glencoe rijden we langs het water van verschillende meren naar Fort William.

Parkeren bij het station van Fort William

Het station in Fort William staat goed aangegeven en is eenvoudig te vinden. Een parkeerplaats echter niet. Ondanks dat we 40 minuten voor vertrek aankomen zijn alle parkeerplaatsen achter het station vol. Aan de voorkant bevindt zich een supermarkt met een heel groot parkeerterrein met voldoende vrije parkeerplaatsen. Maar de borden op dit parkeerterrein maken ons duidelijk dat hier niet voor een hele dag geparkeerd mag worden. Het is zo rustig, het is immers nog laagseizoen, dat we de gok wagen en toch onze auto op het terrein parkeren. We willen het risico niet nemen om de trein te missen. Maar hou hier dus rekening mee als je met de auto komt.

De weg door de Highlands op weg naar Fort William is prachtig voor de Jacobite stoomtrein
De weg door de Highlands op weg naar Fort William is prachtig.

De Jacobite Stoomtrein, beter bekend als de Hogwarts Express uit de Harry Potter films

Het station van Fort William is een klein en overzichtelijk station. De kaartjes voor de trein hebben we thuis al uitgeprint, dus we verliezen geen tijd met het halen van de kaartjes. Wel maken we allemaal gebruik van de goede toiletvoorziening op het station. Als we daarna het perron op lopen zien we de stroomtrein direct staan. Roos en Teun stappen de eerste de beste wagon in. Ik leg uit dat je in deze trein niet zomaar kan gaan zitten waar je wilt, iedereen heeft een vaste plek.

Voordat we onze plek opzoeken, lopen we naar de voorkant van de trein. De stoomlocomotief willen we graag van dichtbij bekijken. We zijn niet de enige die dit doen. Iedereen wil op de foto met de Hogwart Express uit de Harry Potter films. Een mooie foto met alleen de locomotief en de kinderen gaat daarom niet lukken. Wel mag iedereen om de beurt in de locomotief kijken. Onze kinderen hebben geluk, ze zien hoe de kolen in het vuur geschept worden. Dan is het tijd om onze plaatsen op te zoeken.

Als we aankomen op het station staat de Jacobite stoomtrein al klaar.
Als we aankomen op het station staat de Jacobite stoomtrein al klaar.
Teun stapt bij de eerste de beste deur de trein in. Hij weet niet dat we een vaste plaats hebben in de Jacobite stoomtrein.
Teun stapt bij de eerste de beste deur de trein in. Hij weet niet dat we een vaste plaats hebben in de Jacobite stoomtrein.
Natuurlijk wil Jet ook even op de foto met de locomotief van de Jacobite stoomtrein.
Natuurlijk wil Jet ook even op de foto met de locomotief.
De kinderen mogen ook een kijkje nemen in de locomotief van de Jacobite stoomtrein
De kinderen mogen ook een kijkje nemen in de locomotief.
Als de kinderen in de locomotief mogen kijken hebben ze geluk, er moeten nieuwe kolen op het vuur van de jocobite stoomtrein
Als de kinderen in de locomotief mogen kijken hebben ze geluk, er moeten nieuwe kolen op het vuur.
Op de locomotief staat het prachtige logo van de Britse Spoorwegen op de Jacobite stoomtrein.
Op de locomotief staat het prachtige logo van de Britse Spoorwegen.

Samenstelling van de Jacobite Stoomtrein

We zitten in Carriage B, twee treinstellen achter de locomotief. De stoelnummers staan op onze tickets aangegeven en bij ieder nummer staat een B of een F. De B staat voor ‘backward’ en de F voor ‘forward’ en geeft dus aan in welke richting je rijdt. We reizen in de standaard klasse. Hier zit je aan een tafeltje met aan weerszijde twee stoelen. Wij hebben drie plaatsen aan de tafel links van het gangpad en 2 plaatsen aan de tafel rechts van het gangpad. Een prima verdeling als je met vijf bent, zo zit niemand alleen.

The Jacobite stoomtrein telt 64 zitplaatsen in de tweede klasse en 42 zitplaatsen in de eerste klasse (Carriage A). De stoelen in de eerste klas zijn luxer en ruimer. Ook zijn hier de 6 persoons-cabines te vinden die je ziet in de Harry Potter films. Carriage C is de restauratie wagon met 44 zitplaatsen. Hier kan je terecht voor een drankje en een kleine snack. Gedurende de rit rijdt er ook een trolley door de trein voor de verkoop van drankjes en snacks. In wagon D vind je een souvenirshop.

Wij zitten in de standaard klasse in de Jacobite stoomtrein. We zitten aan weerszijde van het gangpad aan tafeltjes.
Wij zitten in de standaard klasse in de Jacobite stoomtrein. We zitten aan weerszijde van het gangpad aan tafeltjes.
De eerste klasse coupe's zien er prachtig uit. Deze en ook de 6-persoonscoupe's zijn gebruikt in de Harry Potter films, Jacobite stoomtrein
De eerste klasse coupe’s zien er prachtig uit. Deze en ook de 6-persoonscoupe’s zijn gebruikt in de Harry Potter films.

Bij binnenkomst installeren we ons direct aan het tafeltje. Jet en Teun pakken de tekenspullen die we hebben meegenomen en Roos een spelletje. Ik loop even door de trein voordat we vertrekken. In de restauratiewagen is het personeel druk in de weer met flessen champagne. Veel mensen, zeker in de eerste klas, hebben bij het boeken van hun ticket een fles champagne bijgeboekt. Hieruit blijkt direct dat we niet met een standaard treinritje te maken hebben. Ook loop ik door de eerste klasse om een glimp op te vangen van de trein die ik ken uit de films. Maar dan is het tijd om snel naar mijn plek te gaan omdat we gaan vertrekken.

In de restauratiewagen kan je terecht voor een drankje en een snack. Maar ook een fles champagne kan je hier bestellen, jacobite stoomtrein
In de restauratiewagen kan je terecht voor een drankje en een snack. Maar ook een fles champagne kan je hier bestellen.
De kinderen zitten heerlijk in de trein en hebben alle ruimte om een spelletje te spelen, jacobite stoomtrein
De kinderen zitten heerlijk in de trein en hebben alle ruimte om een spelletje te spelen.
En er is ook voldoende ruimte om te tekenen. Teun is druk bezig de locomotief en de stoom te tekenen, jacobite stoomtrein
Er is ook voldoende ruimte om te tekenen. Teun is druk bezig de locomotief en de stoom te tekenen.

De treinrit van Fort William naar Mallaig

Op iedere tafel in de trein ligt informatie over de opbouw van de trein, de route die gereden wordt en informatie over wat je in Mallaig kan doen. We zijn dus goed geïnformeerd als de trein in beweging komt. Direct valt het specifieke stoomtrein geluid op, en zien we de eerste stoomwolken aan ons raam voorbij trekken. Dit geeft direct een totaal andere sfeer aan de treinrit.

We rijden langs het water en trekken steeds meer de Highlands in. In het begin zien we nog wat stukken van de bewoonde wereld, later wordt dit steeds minder. Ik geniet van het uitzicht en het heerlijke stoomtrein geluid. De kinderen kijken regelmatig naar buiten maar zijn ook lekker bezig met tekenen. Teun is blijkbaar zo onder de indruk van de locomotief dat hij deze precies na aan het tekenen is. Wat fijn dat we allemaal aan tafeltjes zitten en dit dus mogelijk is. Zo heeft iedereen het naar zijn zin.

De sfeer in de trein is heel relaxt, je merkt dat dit voor iedereen een uitje is. Vakantiegevoel krijg je ook door alle talen die je om je heen hoort, mensen komen echt overal vandaan. We zitten o.a. met Schotten, Nederlanders, Amerikanen en Japanners in een treinstel.

In de trein liggen folders met daarin informatie over de trein, de route en de bezienswaardigheden in Mallaig, jacobite stoomtrein
In de trein liggen folders met daarin informatie over de trein, de route en de bezienswaardigheden in Mallaig.
En natuurlijk genieten de kinderen ook van het fantastische uitzicht wat je vanuit de trein hebt op de Hooglanden, jacobite stoomtrein
En natuurlijk genieten de kinderen ook van het fantastische uitzicht wat je vanuit de trein hebt op de Hooglanden.
Het uitzicht vanuit de Jacobite stoomtrein is prachtig en de stoomwolken trekken aan je voorbij.
Het uitzicht vanuit de Jacobite stoomtrein is prachtig en de stoomwolken trekken aan je voorbij.

Glenfinnan viaduct

Na zo’n 45 minuten komt het hoogtepunt van deze treinrit in zicht. Het beroemde Glenfinnan spoorwegviaduct. Het viaduct is in 1901 gebouwd en op het hoogste punt bevindt je je 30 meter boven het maaiveld. Harry Potter fans zullen ook dit viaduct uit de films herkennen. Het viaduct ligt in een bocht.

Het mooiste zicht op het viaduct heb je als je op de heenweg links zit en op de terugweg rechts. Tijdens de treinrit mag je eigenlijk niet uit de raampjes hangen i.v.m. takken van bomen die tegen je aan kunnen komen. Maar op een viaduct van 30 meter hoog heb je daar geen last van. Dus zie je heel wat mensen toch uit de raampjes hangen om van het prachtige uitzicht te genieten en foto’s en filmpjes te maken. Het uitzicht op het viaduct en omliggende landschap is echt prachtig.

Bij het viaduct, maar eigenlijk gedurende de hele treinrit, zien we dat er mensen langs de route staan om naar de stoomtrein te kijken. Ik kan me heel goed voorstellen dat het een prachtig gezicht is om de Jacobite stroomtrein over het viaduct te zien rijden.

We rijden over het beroemde Glenfinnan viaduct (foto is van de terugweg) jacobite stoomtrein
We rijden over het beroemde Glenfinnan viaduct (foto is van de terugweg).
Er is altijd wel iemand die een beetje uit het raam hangt om foto's en filmpjes te maken. Maar let op voor de takken, jacobite stoomtrein
Er is altijd wel iemand die een beetje uit het raam hangt om foto’s en filmpjes te maken. Maar let op voor de takken.

Stop in Glenfinnan en aankomst in Mallaig

Direct na het viaduct is er een korte tussenstop in Glenfinnan. Hier hebben we ongeveer 25 minuten de tijd om rond te lopen. Op het station is een klein museum over Glenfinnan en het viaduct. Wij slaan dit over en lopen even rond en bekijken de trein van binnen en buiten nog eens goed.

Het stuk van Glenfinnan tot aan Mallaig duurt zo’n 45 minuten. We blijven door de prachtige hooglanden rijden met af en toe een prachtig uitzicht op één van de vele Schotse meren. Wat een relaxte manier om zo van dit mooie landschap te genieten. Het stoomtreingevoel krijg je helemaal als iemand een raampje open doet terwijl je een tunnel passeert, het stoom en de bijbehorende geur komt direct de wagon binnen.

Als ik op een open stuk van de route even mijn hand met camera naar buiten steek om wat foto’s te maken, vliegt er van alles tegen mijn hand. Het blijken allemaal kleine stukjes kool te zijn die uit de locomotief komen.

Als we Mallaig naderen komt ook de zee in zicht. Dit levert prachtige vergezichten op. Hiermee komen we aan het einde van de treinrit. We stappen allemaal vol enthousiasme uit op het kleine station en bekijken de stoomtrein nog eens goed van dichtbij.

Wat kan je doen in Mallaig?

We komen iets na 12 uur aan in Mallaig. Een klein kustplaatsje met zo’n 800 inwoners. Ons oorspronkelijke idee is om de veerboot te nemen naar de Isle of Skye om een stuk van dit prachtige eiland te verkennen. Maar bij aankomst in de haven blijkt in verband met het getij de eerste veerboot pas om 16 uur richting Sky te vertrekken. Hier hadden we geen rekening mee gehouden. Omdat onze vooraf gereserveerde trein ‘s avonds rond 18 uur weer richting Fort William vertrekt, kunnen we de tocht naar Skye niet meer maken. We moeten onze plannen omgooien.

Boottrips van een uur

De meeste mensen die met de Jacobite stoomtrein reizen gaan met dezelfde trein terug naar Fort William. Hierdoor hebben ze iets meer dan een uur vrij te besteden in Mallaig. Daar hebben ze in Mallaig goed op ingespeeld want er worden boottrips aangeboden die een uur duren en direct na aankomst van de trein beginnen. Wij hebben echter meer tijd in Mallaig omdat wij niet de Jacobite stoomtrein maar de reguliere trein terug naar Fort William nemen.

Knoydart Ferry naar Inverie

We lunchen eerst in Mallaig in één van de vele restaurants en besluiten dan de Knoydart Ferry naar Inverie te nemen. Een boottocht waarbij we een mooi stuk varen tussen het ‘vaste land’ en de Isle of Skye en verder varen over Loch Nevis. Als je gelukt hebt kan je tijdens deze tocht dolfijnen zien, maar wij hebben ze helaas niet kunnen spotten. Wel genieten we van het mooie uitzicht vanaf het water op de Highlands. Het weer zit mee, bewolkt maar regelmatig komt ook de zon door. Dit maakt het landschap nog veel mooier. Na een uur varen zet de boot ons af in Inverie.

Veel mensen die bij ons op de boot zaten gaan hier wandelen en hebben spullen bij zich om een aantal dagen te overleven. Dit stukje Schotland is slecht bereikbaar met de auto, alles wordt hier aangevoerd met de boot. Wij lopen wat langs de kust. De kinderen vinden prachtige grote schelpen tussen de stenen op het strand. Na een uur rondlopen pikt de boot ons weer op en keren we terug naar Mallaig.

In Mallaig lopen we snel langs de supermarkt die tegenover het station ligt om wat eten te kopen voor de terugweg in de trein.

We maken een boottocht tussen het vaste land en de Ilse of Skye en op Loch Nevis.
We maken een boottocht tussen het vaste land en de Isle of Skye en op Loch Nevis.
We maken een boottocht tussen het vaste land en de Ilse of Skye en op Loch Nevis.
Teun geniet volop van de boottocht. Gelukkig is hij dit keer niet zeeziek zoals op de boot naar Schotland.
De meiden gaan op zoek naar schelpen en verzamelen een flink aantal mooie grote schelpen die natuurlijk mee naar huis gaan.
De meiden gaan op zoek naar schelpen en verzamelen een flink aantal mooie grote schelpen die natuurlijk mee naar huis gaan.
Wat mooi om de Highlands zowel vanuit de auto, vanuit de trein maar ook vanaf het water te bekijken.
Wat mooi om de Highlands zowel vanuit de auto, vanuit de trein maar ook vanaf het water te bekijken.
De zon schijnt door het wolkendek en zorgt voor mooie vergezichten.
De zon schijnt door het wolkendek en zorgt voor mooie vergezichten.

Met de reguliere trein terug van Mallaig naar Fort William

In mei rijdt de Jacobite trein maar één keer per dag op en neer. In het hoogseizoen is dit twee keer. Omdat wij graag wat extra tijd in Mallaig door willen brengen kiezen wij ervoor om met de reguliere trein terug te reizen naar Fort William. Op internet heb ik vooraf al de treinkaartjes gekocht.

De kaartjes halen we ter plekke bij het station op. Het vooraf reserveren was bij ons niet echt nodig geweest. Ik denk dat we met slechts twintig mensen in de trein zitten maar in het hoogseizoen zal dit wel anders zijn. Het kaartje van deze treinrit is een stuk goedkoper als dat van de Jacobite stoomtrein. Ik ben daarom heel benieuwd wat het verschil in reiservaring is. De route door de hooglanden is namelijk precies hetzelfde. Qua sfeer is de trein natuurlijk heel anders.

De reguliere trein is te vergelijken met de Nederlandse Sprinters. Maar ook hier zijn er plekken met tafeltjes. De kinderen pakken dus opnieuw de spelletjes en tekenspullen zodra we zitten. De ramen zijn groot en bieden goed zicht op de omgeving. Doordat de zon laag staat is het uitzicht bij de zee en de meren prachtig. Deze reguliere trein stopt een aantal keer onderweg om mensen in en uit te laten stappen.

Ik geniet opnieuw van de treinrit maar toch hebben we allemaal een ander gevoel bij deze rit dan bij de rit met de Jacobite stoomtrein. Vanochtend was het een echte totaal beleving, de sfeer, het geluid, de geur en ook de mensen aan boord maakten het plaatje compleet. Nu is het gewoon een mooie treinreis. Mocht je het kaartje voor de Jacobite stoomtrein te prijzig vinden, dan is het nemen van de reguliere trein wel een mooi alternatief. Deze treinrit gaat ook een stuk sneller, in ruim een uur leggen we de 89 mijl af. Dit geeft je de mogelijkheid om nog meer tijd in Mallaig door te brengen en is een bezoek aan Skye echt haalbaar.

Met een reguliere trein van Scot Rail reizen we terug van Mallaig naar Fort William.
Met een reguliere trein van Scot Rail reizen we terug van Mallaig naar Fort William.